تجهیزات تشخیصی پزشکی چیست؟ آشنایی با نوار قلب، سونوگرافی و اکوکاردیوگرافی
تجهیزات تشخیصی پزشکی کمک می‌کنند اطلاعاتی را که تنها از طریق معاینه ظاهری قابل دستیابی نیستند، بررسی شوند.
بسته به نوع دستگاه، این اطلاعات می‌تواند به شکل نمودار، عدد یا تصویر نمایش داده شود. به همین دلیل تجهیزات تشخیصی را نمی‌توان یک گروه کاملاً یکسان در نظر گرفت.
برای مثال، دستگاه نوار قلب فعالیت الکتریکی قلب را ثبت می‌کند؛ در حالی که دستگاه سونوگرافی تصاویر ساختارهای داخلی بدن را در اختیار پزشک قرار میدهد.
همین تفاوت در نحوه عملکرد باعث تفاوت در نوع خروجی و ملزومات مصرفی این تجهیزات نیز شده است.
تجهیزات تشخیصی پزشکی | دستگاه نوار قلب
آزمایش نوار قلب مهم ترین مرجع جهت تفسیر ریتم قلب و تشخیص بیماری های قلبی است. به دستگاهی که این آزمایش توسط آن انجام می پذیرد دستگاه نوار قلب و یا الکتروکاردیوگراف می گویند در حقیقت توسط این دستگاه تکانه های قلب ضبط شده و از طریق ثبت تکانه ها ریتم قلب و ضخامت عضله مشخص می شود. لازم به ذکر است که این دستگاه با اکوکاردیوگرام متفاوت است درواقع با این دستگاه می‌توان ریتم قلب را تعیین کرد و اسکن قلب توسط آن انجام نمی‌شود.
- انواع دستگاه های نوار قلب
- دستگاه نوار قلب ۱۲ کاناله
- دستگاه نوار قلب هولتر
- ثبت کننده رخداد
- نوار قلب استرسی و یا ورزشی
- دستگاه نوارقلب ۶ کاناله پرتابل
- دستگاه نوار قلب پرتابل نبض (NH1)
انواع کاغذهای پزشکی :
کاغذهای پزشکی که از تجهیزات تشخیصی پزشکی محسوب میشوند،با پیشرفت تکنولوژی، انجام تحقیقات و آزمایشگاه گسترده انواع مختلفی از انها تولید شده است. کاغذهایی که هر کدام ویژگی‌ها، مشخصات و کاربردهای مختص به خود را دارند. برای انتخاب بهتر و مناسب کاغذ پزشکی باید اطلاعات بیشتری در مورد آنها کسب کنید. در ادامه مطلب انواع کاغذ پزشکی را بررسی می‌کنیم:
1_ کاغذ اتوکلاو
از جمله منحصر به فردترین کاغذهای پزشکی می‌توانیم به کاغذ اتوکلاو اشاره کنیم. در بیمارستان‌ها، کلینیک‌ها، مراکز دندانپزشکی و… برای استریل کردن تجهیزات مختلف از دستگاه اتوکلاو استفاده می‌شود. در این دستگاه حرارت و فشار بالایی اعمال شده و کاغذهای معمولی قابلیت ماندگاری در این شرایط را ندارند. در حالی که کاغذ اتوکلاو در برابر فشار و حرارت بالا مقاوم است. به همین علت در بسیاری از مراکز، تجهیزات پزشکی و دندانپزشکی را به همراه کاغذ اتوکلاو در دستگاه اتوکلاو قرار می‌دهند. با انجام این کار از تجهیزات پزشکی پس از استریل شدن در برابر ورود عوامل میکروبی محافظت می‌شود.
2_ کاغذ مدیکال (کاغذ استریل)
برای بسته‌بندی تجهیزات استریل شده میتوانید از کاغذ مدیکال استفاده کنید. کاغذ مدیکال یا همان کاغذ استریل از مواد اولیه باکیفیت و بهداشتی تولید می‌شود. این نوع کاغذ پزشکی از نفوذ میکروب و رطوبت جلوگیری می‌کند. بر همین اساس تجهیزات قرار گرفته در کاغذ مدیکال شرایط استریل خود را حفظ خواهند کرد. به کمک این نوع کاغذ ویژه پزشکی میتوانید انواع سرنگ و سایر تجهیزات استریل شده را برای مدت زمان طولانی نگهداری کنید.
3_ کاغذ کرپ بیمارستانی
امروزه برای بسته‌بندی و نگهداری از تجهیزات جراحی استریل شده از پارچه استفاده نمی‌شود، بلکه کاغذ کرپ بیمارستانی برای انجام این کار در دسترس است. کاغذ کرپ بیمارستانی بافت متراکم و مقاومی دارد. مدل‌های مختلف این کاغذ پزشکی عوامل میکروبی و رطوبت را از خود عبور نداده و مقاومت فیزیکی بسیار زیادی هم دارند.
4_ کاغذ Tyvek (تایوک)
در میان سایر کاغذهای پزشکی که نام بردیم، کاغذ تایوک جایگاه ویژه‌ای دارد. کاغذ Tyvek از پلی اتیلن با چگالی بالا (HDPE) تولید می‌شود. در واقع این نوع کاغذ حاصل کنار هم قرار گرفتن رشته‌های فشرده پلی اتیلن با چگالی بالاست. جنس کاغذ تایوک باعث شکل‌گیری یک سری ویژگی مهم شده است. مدل‌های مختلف کاغذ Tyvek علاوه بر اینکه از ورود عوامل میکروبی جلوگیری می‌کنند، بلکه راه نفوذ بخار داغ طی فرآیند استریلیزاسیون را باز نگه می‌دارند.
5_ کاغذ پلی اتیلن
این کاغذ پزشکی به عنوان کاغذ هیت سیل هم شناخته می‌شود. کاغذ پلی اتیلن خاصیت چسبندگی حرارتی دارد. با استفاده از این نوع کاغذ پزشکی میتوانید تجهیزات استریل شده را در یک بسته‌بندی مهر و موم شده قرار دهید. استفاده از کاغذ هیت سیل باعث جلوگیری از تماس ذرات میکروبی با تجهیزات پزشکی می‌شود. معمولا کاغذ پلی اتیلن برای بسته‌بندی و مهر و موم کردن تجهیزات پزشکی مصرفی مانند وسایل پانسمان کاربرد دارد..
6_ کاغذ میکروبیال باریر
از جمله دیگر کاغذهای پزشکی که برای بسته‌بندی تجهیزات استریل شده کاربرد دارد، می‌توانیم به میکروبیال باریر اشاره کنیم. معمولا از کاغذ میکروبیال باریر (Microbial barrier paper) برای بسته‌بندی و نگهداری از تجهیزاتی که به استریل شدن مداوم نیاز دارند، استفاده می‌شود. کاغذهای میکروبیال باریر در برابر نفوذ عوامل میکروبی و رطوبت مقاومت بالایی دارند. در عین حال قابلیت استریل شدن داشته و این موضوع از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. علاوه بر تجهیزات پزشکی، دندانپزشکی و وسایل پانسمان از Microbial barrier paper برای بسته‌بندی داروها نیز استفاده می‌شود.
7_ کاغذ پلاسما
برای استریل کردن تجهیزات پزشکی، دندانپزشکی و آزمایشگاهی دستگاه‌های اتوکلاو مختلفی در دسترس هستند. یکی از کارآمدترین دستگاه‌های اتوکلاو نیز اتوکلاو پلاسما است. این نوع دستگاه اتوکلاو هیچگونه آسیب و آلودگی زیست محیطی ایجاد نمی‌کند. 
نوار قلب چه چیزی را نشان میدهد؟
در کل، نوار قلب از تجهیزات تشخیصی پزشکی است که تصویری جامع از فعالیت الکتریکی و سلامت عمومی قلب ارائه میدهد و به تشخیص سریع مشکلات کمک می‌کند.
الکتروکاردیوگرام ریتم قلب را مشخص می‌کند و نشان میدهد ضربان قلب منظم، سریع یا کند است.
ECG می‌تواند حمله قلبی فعلی یا قدیمی را شناسایی کند و همچنین کاهش جریان خون به عضله قلب را نمایش دهد.
تغییرات ساختاری قلب مانند بزرگ‌شدن حفره‌ها، ضخیم‌شدن دیواره‌ها یا ناهنجاری‌های مادرزادی در برخی امواج الکتریکی قلب قابل مشاهده هستند.
علاوه‌بر این، عملکرد درمان‌ها و دستگاه‌هایی مانند ضربان‌ساز با الکتروکاردیوگرام قابل پایش است.
کاغذ نوار قلب چیست؟
کاغذ نوار قلب کاغذی تخصصی برای چاپ خروجی دستگاه ECG است.
بسیاری از دستگاه‌های نوار قلب دارای چاپگر حرارتی هستند؛ بنابراین کاغذ مورد استفاده باید برای این سیستم چاپ طراحی شده باشد.
روی کاغذ ECG معمولاً خطوط شبکه‌ای وجود دارد که امکان بررسی و اندازه‌گیری دقیق‌تر نمودار را فراهم می‌کند.
نکته مهم این است که کاغذهای نوار قلب در یک اندازه واحد تولید نمی‌شوند و براساس مدل دستگاه، اندازه و ساختار آنها متفاوت است.
تفاوت رول نوار قلب و کاغذ نوار قلب چیست؟
این دو عبارت گاهی به جای یکدیگر استفاده میشوند، اما دقیقاً یک مفهوم ندارند.
کاغذ نوار قلب اصطلاح کلی‌تری برای کاغذ مصرفی دستگاه ECG است.
این کاغذ می‌تواند به شکل:
- رولی
- کتابی یا Z-Fold
عرضه شود.
بنابراین هر رول ECG نوعی کاغذ نوار قلب است، اما هر کاغذ نوار قلب الزاماً رولی نیست.
اهمیت سایز کاغذ دستگاه های ECG :
دستگاه های الکتروکاردیوگراف خروجی فعالیت الکتریکی قلب را روی کاغذ مخصوص چاپ می کنند. این کاغذ بخشی از سیستم ثبت خروجی دستگاه است و باید با مکانیزم چاپ و محفظه کاغذ دستگاه سازگار باشد.
دستگاه های مختلف لزوما از یک اندازه کاغذ استفاده نمی کنند.
برای مثال در محصولات موجود پاب سنتر می توان نمونه هایی با عرض 50، 56، 60، 63 و 210 میلی متر مشاهده کرد.
بنابراین اینکه یک محصول با عنوان «کاغذ ECG» فروخته شود، به تنهایی به معنی سازگار بودن آن با دستگاه شما نیست.
اولین قدم قبل از خرید، پیدا کردن مشخصات دقیق کاغذ مورد نیاز دستگاه است.
برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانید مقاله <راهنمای انتخاب سایز کاغذ نوار قلب؛ چگونه کاغذ مناسب دستگاه ECG را پیدا کنیم؟> را بخوانید.
نوار قلب جنین چیست؟
در دوران بارداری تجهیزات دیگری نیز برای پایش وضعیت جنین مورد استفاده قرار می‌گیرند.
در این حوزه معمولاً از دستگاه‌های فتال مانیتورینگ برای ثبت اطلاعاتی مانند ضربان قلب جنین و انقباضات رحمی استفاده می‌شود.
خروجی دستگاه می‌تواند به‌صورت نمودار روی کاغذ مخصوص چاپ شود.
گاهی کاربران برای این نوع خروجی از عبارت نوار قلب جنین استفاده می‌کنند، اما کاغذ مصرفی دستگاه فتال مانیتورینگ باید براساس مدل همان دستگاه انتخاب شود و نباید آن را با کاغذ ECG معمولی یکسان در نظر گرفت.
کاغذ فتال مانیتورینگ چیست؟
سونوگرافی و نوار سونوگرافی :
سونوگرافی یکی از روش‌های پرکاربرد تصویربرداری پزشکی است که از امواج صوتی با فرکانس بالا برای ایجاد تصویر از ساختارهای داخلی بدن استفاده می‌کند.
کاربرد سونوگرافی تنها به یک بخش از بدن محدود نیست و در حوزه‌های مختلف پزشکی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
در برخی تجهیزات تصویربرداری، پزشک یا مرکز درمانی نیاز دارد تصویر ایجادشده را چاپ کند.
برای این کار از پرینترهای پزشکی و نوار سونوگرافی یا کاغذ مخصوص چاپ تصاویر پزشکی استفاده می‌شود.
این محصول با رول نوار قلب تفاوت اساسی دارد.
کاغذ ECG برای نمایش نمودار طراحی شده است، در حالی که نوار سونوگرافی باید قابلیت چاپ مناسب تصاویر پزشکی را داشته باشد.
در نتیجه هنگام تهیه آن باید مدل پرینتر و سازگاری کاغذ با تجهیزات مورد استفاده بررسی شود.
اکوکاردیوگرافی چیست ؟
اکوکاردیوگرافی یا اکو، اسکنی است که برای مشاهده قلب و رگ‌های خونی مجاورش کاربرد دارد. اکوی قلب نوعی اسکن سونوگرافی است، یعنی از یک پروب کوچک برای ارسال امواج صوتی با فرکانس بالا استفاده می‌شود. وقتی این امواج به بخش‌های مختلف بدن برخورد می‌کنند و برمی‌گردند، پژواک‌هایی را ایجاد می‌کنند. پروب این پژواک‌ها را حین انجام تصویربرداری می‌گیرد، جمع می‌کند و به تصویر متحرکی روی صفحه نمایشگر تبدیل می‌کند.
متخصص قلب (کاردیولوژیست) یا هر پزشک دیگری مانند پزشک عمومی که احتمال بدهد دچار ناراحتی قلبی هستید، دستور اکوکاردیوگرافی میدهد. اکو قلب معمولاً در بیمارستان یا کلینیک توسط متخصص قلب یا تکنسین آموزش‌دیده سونوگرافی انجام می‌شود.
اکوکاردیوگرام و الکتروکاردیوگرام (نوار قلب یا ECG) علی‌رغم تشابه اسمی با هم تفاوت دارند. نوار قلب برای بررسی ضربان و فعالیت الکتریکی قلب کاربرد دارد.
سونوگرافی و اکوکاردیوگرافی چه ارتباطی دارند؟
اکوکاردیوگرافی را می‌توان یکی از کاربردهای تخصصی فناوری اولتراسوند در بررسی قلب دانست.
در سونوگرافی عمومی، اندام‌ها و بافت‌های مختلف بدن بررسی میشوند؛ اما در اکوکاردیوگرافی تمرکز روی قلب و ساختارهای مرتبط با آن است.
به همین دلیل هر دو در گروه روش‌های تصویربرداری مبتنی بر امواج اولتراسوند قرار می‌گیرند، اما هدف و کاربرد آنها متفاوت است.
هنگام خرید نوار سونوگرافی به چه نکاتی توجه کنیم؟
برای انتخاب مناسب بهتر است چند مورد بررسی شود:
سازگاری با پرینتر: اولین معیار، مدل پرینتر پزشکی است. کاغذ انتخاب‌شده باید با دستگاه سازگاری داشته باشد.
کیفیت چاپ: جزئیات تصویر باید در خروجی چاپی به‌صورت مناسب نمایش داده شوند.
ابعاد کاغذ: ابعاد محصول باید مطابق مشخصات پرینتر انتخاب شود.
شرایط نگهداری: کاغذهای تخصصی پزشکی باید براساس توصیه تولیدکننده نگهداری شوند تا کیفیت آنها تا زمان استفاده حفظ شود.
تهیه کاغذ و رول تجهیزات پزشکی از پاب سنتر
اگر برای یک مطب، کلینیک، بیمارستان یا مرکز درمانی به ملزومات مصرفی و تجهیزات تشخیصی پزشکی نیاز دارید، شناخت دقیق مدل دستگاه اولین قدم برای انتخاب محصول مناسب است.
در پاب سنتر انواع کاغذ و رول مورد استفاده در تجهیزات پزشکی از جمله کاغذ نوار قلب، رول نوار قلب، کاغذ فتال مانیتورینگ و نوار سونوگرافی در مدل‌ها و اندازه‌های مختلف ارائه میشوند.
قبل از ثبت سفارش میتوانید مشخصات دستگاه و ابعاد کاغذ مورد نیاز را بررسی کنید تا محصول متناسب با تجهیزات مرکز درمانی انتخاب شود.
